Burn-out: een wake-up call

Updated: Feb 18



Iedereen is bekend met het fenomeen burn-out: een situatie met behoorlijk wat consequenties op lichamelijk, geestelijk, emotioneel, spiritueel en praktisch gebied. Het is al lang niet meer zo dat alleen 40’ers en 50’ers worden getroffen door een burn-out. Juist de jongeren treft het de laatste jaren veel vaker: de 20’ers en 30’ers. In deze blog ga ik in op mogelijke oorzaken voor het ontstaan van een burn-out en hoe je er weer uit kunt komen. En niet onbelangrijk: wat je er van kunt opsteken.

Misvatting Het is een misvatting te denken dat een burn-out uitsluitend ontstaat door werkomstandigheden. Dat je bijvoorbeeld veel te hard werkt en daardoor lichamelijk en geestelijk uitgeput raakt. Je kunt daar inderdaad uitgeput door raken, maar dat is te verhelpen met wat vakantie en ontspanning als je daarnaast je privésituatie tip-top in orde hebt én als het harde werken tijdelijk is. Dan kom je wel weer over die vermoeidheid heen.


Maar stel nou dat je een drukke baan hebt waarin veel van je wordt gevraagd, zoals altijd bereikbaar zijn, overwerken, het halen van deadlines, het dragen van grote verantwoordelijk-heid, aan verwachtingen moeten voldoen, enzovoorts. En dat je daarnaast in je privéleven kampt met relatieproblemen, opvoedfrustraties, de druk van mantelzorg, financiële zorgen, het ontbreken van ontspanmomenten of een sociaal netwerk. En dat je naast al die minder florissante omstandigheden óók nog eens te maken hebt met bepaalde persoonlijkheidskenmerken in jou, zoals een groot verantwoordelijkheidsgevoel, de neiging om het altijd eerst anderen naar de zin te maken, conflictvermijding, geen nee kunnen zeggen, gevoelig zijn voor de goedkeuring van anderen, perfectionisme…


Dan ben je bevattelijk voor het krijgen van een burn-out. Gooi daar nog eens de Corona-omstandigheden van tegenwoordig er bovenop, met alle beperkingen en zorgen en angsten en rare werkomstandigheden, en veel mensen zullen tegen hun grenzen aanlopen. Ze storten in.


De klap Een typisch kenmerk van een burn-out is het plotse in elkaar klappen. Je weet waarschijnlijk al een poosje van jezelf dat je niet lekker in je vel steekt: dat je een korter lontje hebt, je vaak doodmoe bent, vervolgens toch heel slecht slaapt of juist niet bijgeslapen raakt, dingen vergeet, moeite hebt om je te kunnen concentreren, wat vaker last hebt van verkoudheidjes en andere ongemakken, het soms benauwd krijgt en denkt dat je hart op hol slaat, je opgejaagd voelt, vaker in huilen uitbarst, je meer piekert, enzovoorts. Je lol in het leven en je betrokkenheid naar je werk, je gezin en je sociale leven verdwijnt langzaamaan. Maar je houdt vol en je denkt dat je er wel weer bovenop komt. Als de zomer maar eens begint…. Als Corona maar eens verdwijnt… Als… Als… Als…


Maar de echte burn-out klap moet dan nog komen: je lichaam zegt op een goede dag gewoon STOP! En dat is een zelfbeschermingsmechanisme waar je niet meer omheen kunt. Door het blijven volhouden in alles wat je vond dat je moest doen én het negeren van de behoeften die je diep van binnen voelde (zoals rust, balans, plezier, blijheid, verbinding, zingeving, afleiding, vertrouwen), is je lichaam nu ernstig ontregeld en ben je tegen een muur aangelopen. Je hebt op je reserves ingeteerd.

Je tank is leeg.


Wake-up call Waar je er bij gewone vermoeidheid wel weer bovenop komt met meer rust, ontspanning en plezier, kun je bij een (dreigende) burn-out beter deskundige hulp inschakelen. Herstellen van een burn-out vergt meer dan alleen maar rust nemen, al begint het daar wel mee. Een burn-out schreeuwt je namelijk toe: dat wat je altijd hebt gedaan, werkt niet meer!

Er moet een nieuw plan voor de rest van je leven komen. Het is een wake-up call!

En ondanks dat een burn-out enorm ingrijpend en naar en beangstigend is, mag je er ook op een dankbare manier naar kijken. Dit is jouw kans om je leven anders te gaan inrichten, zodat je het nooit meer zover laat komen. Het is tijd om voor jezelf te ontdekken wat je belangrijk vindt in je leven. Waar word je blij van? Waar haal je voldoening uit? Wat zijn je drijfveren? Hoe steekt je persoonlijkheid in elkaar? Waar gedij je op? Waar loop je op leeg? Wat zijn je natuurlijke talenten? Wat zijn je behoeftes? Kortom: het is een tijd voor ontdekken, kiezen, plannen en doen.


Acceptatie & rust Maar nu loop ik op de dingen vooruit, want de eerste uitdaging waar je met een burn-out tegenaan loopt is: acceptatie. Het is je overkomen. Je bent niet de eerste en je zult ook niet de laatste zijn. Je had het misschien nooit van jezelf verwacht en je bent er hartstikke boos en gefrustreerd over. Maar het is zo. Je bent opgebrand. Acceptatie is echt de eerste stap. Hoe meer je je tegen je burn-out verzet, hoe meer waardevolle energie je verspilt.

Daarnaast is rust belangrijk. Je lichaam moet eerst herstellen. Zolang je lichamelijk nog niet voldoende bent hersteld, is er voor alle andere zaken zoals analyseren en plannen voor de toekomst, nog helemaal geen ruimte.


Hulp Wees lief voor jezelf en schakel hulp in als je met een burn-out te maken krijgt of als je het gevoel hebt dat je er niet ver van verwijderd bent. Als coach kan ik je begeleiden op weg naar herstel of kan ik je helpen een burn-out te voorkomen. In een traject besteed ik aandacht aan lichamelijk, geestelijk, emotioneel, spiritueel en praktisch welzijn. Maar ook bekijk ik samen met jou hoe je persoonlijkheid en gedachtenpatronen in elkaar steken en help ik je jezelf beter te leren kennen. Zodat je met nieuwe inzichten beter in staat bent om bewuste en gezonde keuzes voor je zelf en je toekomst te maken.


Het leven is te kort om alleen maar te worstelen.

Het leven is er om te genieten.


Lees ook mijn blog Tien tips met bonustip voor een gegarandeerde burn-out.

Lees ook mijn blog Ben jij een pleaser?

En omdat HSP'ers gevoelig zijn voor een burn-out: HSP'er zijn.


Kikken Coaching


Recent Posts

See All